PRZEWODNIK PO TWOICH PRAWACH I BEZPIECZEŃSTWIEW CENTRUM MEDYCZNYM PEDIATRICA
Cześć!
Witamy w Centrum Medycznym Pediatrica. To miejsce powstało po to, aby dbać o Twoje zdrowie. Chcemy, abyś przychodząc do nas na wizytę, czuł się całkowicie bezpiecznie, komfortowo i spokojnie.
Każdy dorosły, którego spotkasz w naszej przychodni, ma obowiązek Cię szanować, słuchać i chronić. Masz swoje prawa jako pacjent i jako młody człowiek. Ten przewodnik pomoże Ci zrozumieć, jakie zachowania są dobre i miłe, a jakie nigdy nie powinny mieć miejsca.
- NA CZYM MOŻE POLEGAĆ KRZYWDZENIE? (POZNAJ SWOJE GRANICE)
Krzywdzenie to nie tylko bicie. To każde zachowanie ze strony dorosłego (rodzica, lekarza, obcej osoby) lub innego dziecka, które narusza Twoje prawa, sprawia Ci ból (fizyczny lub psychiczny), rani Twoje uczucia albo powoduje, że czujesz się bardzo źle, nieswojo lub się boisz.
Oto szczegółowy opis form krzywdzenia, z którymi nikt nie powinien się mierzyć:
- Przemoc fizyczna (krzywdzenie ciała)
To sytuacja, w której ktoś używa siły przeciwko Twojemu ciału, powodując ból, siniaki lub dyskomfort.
- Przykłady: Bicie, dawanie klapsów, popychanie, szturchanie, szczypanie, wykręcanie rąk, szarpanie za ubranie lub włosy, dawanie „byków”, a także rzucanie w Ciebie przedmiotami.
- Przemoc emocjonalna i słowna (krzywdzenie uczuć)
To ranienie Cię za pomocą słów, gestów lub celowego zachowania. Choć nie zostawia siniaków na skórze, zostawia ślady w sercu.
- Przykłady: Ciągłe krzyczenie na Ciebie, wyzywanie (używanie obraźliwych słów), wyśmiewanie Twojego wyglądu, ocen, ubrań czy sprawności, celowe zawstydzanie Cię przy innych ludziach, ignorowanie Cię, gdy potrzebujesz uwagi, grożenie Ci oraz sprawianie, że czujesz się winny za rzeczy, na które nie masz wpływu.
- Zaniedbanie (brak opieki i uwagi) Dzieje się wtedy, gdy dorośli, którzy powinni się Tobą opiekować, nie zapewniają Ci tego, co jest niezbędne do zdrowego i bezpiecznego życia.
- Przykłady: Chodzenie w brudnych lub zniszczonych ubraniach, brak ubrań dopasowanych do pogody (np. brak kurtki zimą), niezapewnianie Ci odpowiedniego jedzenia (głodzenie), niekupowanie przepisanych przez lekarza leków, niechodzenie z Tobą do lekarza, gdy źle się czujesz, a także pozostawianie Cię bez opieki, gdy jesteś zbyt mały, by poradzić sobie samemu.
- Przemoc rówieśnicza (krzywdzenie przez inne dzieci)
To sytuacja, w której Twoi rówieśnicy lub starsze dzieci celowo robią Ci na złość, wykluczają Cię lub atakują.
- Przykłady: Dokuczanie w szkole lub w poczekalni, obgadywanie, niszczenie Twoich rzeczy, celowe nieprzyjmowanie Cię do wspólnej zabawy lub grupy, a także nękanie w internecie (tzw. cyberbullying) – np. pisanie brzydkich komentarzy czy wrzucanie Twoich przerobionych zdjęć do sieci.
- Przemoc seksualna (naruszanie Twojej intymności)
To każde zachowanie o charakterze seksualnym, które narusza Twoje poczucie intymności i prywatności. Twoje ciało należy tylko do Ciebie i nikt nie ma prawa robić niczego, co budzi Twój opór lub zawstydzenie.
- Przykłady: Dotykanie Cię w miejsca intymne (lub jakiekolwiek inne) w sposób, który Ci się nie podoba lub jest niestosowny, zmuszanie Cię do dotykania kogoś innego, pokazywanie Ci materiałów pornograficznych (brzydkich zdjęć lub filmów dla dorosłych), robienie Ci zdjęć bez ubrań, mówienie niesmacznych, dwuznacznych komplementów o Twoim ciele oraz składanie propozycji intymnych.
- ZASADY DLA PRACOWNIKÓW PRZYCHODNI (CZEGO IM NIE WOLNO, A CO POWINNI ROBIĆ)
Nasi pracownicy (lekarze, pielęgniarki, rejestratorzy) to profesjonaliści, którzy bardzo chcą Ci pomóc. Abyś czuł się u nas bezpiecznie, obowiązują ich bardzo surowe zasady.
Czego pracownicy przychodni NIGDY nie mogą robić?
- Nie wolno im stosować żadnej siły fizycznej: Nie mogą Cię bić, popychać, szarpać ani szturchać.
- Nie wolno im naruszać Twojej intymności: Lekarz lub pielęgniarka nie może dotykać Cię w miejsca intymne, jeśli nie jest to absolutnie konieczne do badania lekarskiego. Nigdy nie może robić tego w sposób niestosowny ani żartować z Twojego ciała.
- Nie wolno im krzyczeć ani obrażać: Nie mogą podnosić na Ciebie głosu (chyba że krzyczą, by ostrzec Cię przed niebezpieczeństwem), używać wulgaryzmów ani Cię lekceważyć.
- Nie wolno im wchodzić w prywatne relacje: Pracownik przychodni nie może zapraszać Cię do swojego domu, proponować spotkań po pracy, pisać do Ciebie prywatnych wiadomości na e-mail, SMS czy w mediach społecznościowych (Instagram, TikTok, Facebook itp.), w szczególności bez wiedzy Twoich rodziców.
- Nie wolno im częstować Cię używkami: Nigdy nie mogą zaproponować Ci alkoholu, papierosów, e-papierosów ani żadnych leków bez wiedzy rodzica.
- Nie wolno im rejestrować Cię bez zgody: Nie mogą robić Ci zdjęć ani nagrywać Twojego głosu bez wyraźnej zgody Twojej oraz Twojego opiekuna.
Jakie są POZYTYWNE (wzorcowe) zachowania pracowników?
- Uprzedzają o badaniu: Zanim lekarz Cię dotknie (np. przyłoży stetoskop do pleców), zawsze wyjaśni Ci, co będzie robił i po co.
- Słuchają Cię: Masz prawo opowiedzieć o tym, jak się czujesz, co Cię boli i zadać każde pytanie dotyczące Twojego zdrowia – pracownik wysłucha Cię z cierpliwością i szacunkiem.
- Mówią prostym językiem: Lekarz wyjaśni Ci Twoją chorobę lub sposób leczenia w taki sposób, abyś wszystko zrozumiał.
- Szanują Twoją prywatność: Dbają o to, by podczas badania nikt obcy nie wchodził do gabinetu.
- ZASADY DLA MAŁOLETNICH PACJENTÓW (JAK POWINIENEŚ SIĘ ZACHOWYWAĆ, A CZEGO UNIKAĆ)
Bezpieczeństwo tworzymy razem! Ty również masz wpływ na to, czy atmosfera w przychodni jest miła.
Czego małoletni pacjenci NIE POWINNI robić?
- Nie wolno krzywdzić innych dzieci i dorosłych: Zakazane jest bicie, popychanie, szczypanie, podstawianie nóg czy niszczenie zabawek w poczekalni.
- Nie wolno obrażać i przezywać: Nie używaj wulgarnych słów, nie wyśmiewaj innych pacjentów (np. z powodu ich choroby, wyglądu czy niepełnosprawności) i nie dokuczaj personelowi.
- Nie wolno naruszać prywatności innych: Nie podglądaj innych gabinetów, nie zaglądaj w cudze dokumenty medyczne i nie przeszkadzaj innym pacjentom w poczekalni.
- Nie wolno nagrywać bez zgody: Nie filmuj telefonem innych osób w przychodni i nie rób im zdjęć z ukrycia.
- Nie wolno przynosić zakazanych rzeczy: Do przychodni nie przynosimy papierosów, e- papierosów, alkoholu ani brzydkich materiałów (pornografii).
Jakie są POZYTYWNE zachowania pacjentów?
- Bądź kulturalny: Mów „dzień dobry”, „proszę”, „dziękuję” i „do widzenia”.
- Bądź empatyczny: Pamiętaj, że inne dzieci w przychodni mogą być bardzo chore lub smutne – zachowaj spokój, aby im nie przeszkadzać.
- Mów prawdę: Odpowiadaj szczerze na pytania lekarza o to, jak się czujesz – to bardzo pomaga w Twoim leczeniu.
- Słuchaj wskazówek: Stosuj się do próśb pielęgniarek i lekarzy (np. dotyczących tego, by usiąść na fotelu zabiegowym lub poczekać na swoją kolej).
- JAK MOŻESZ NAS POINFORMOWAĆ, ŻE DZIEJE SIĘ COŚ ZŁEGO?
Jeśli doświadczasz krzywdzenia (w domu, szkole, na podwórku czy w przychodni) albo widzisz, że inne dziecko cierpi – prosimy, powiedz nam o tym! Nie musisz radzić sobie z tym sam.
Możesz nas powiadomić na kilka bezpiecznych sposobów:
- Rozmowa w gabinecie: Powiedz o problemie zaufanemu lekarzowi lub pielęgniarce w trakcie wizyty. Oni wiedzą, jak reagować.
- Napisanie wiadomości: Możesz napisać list i przynieść go do przychodni, wrzucić do skrzynki na korespondencję lub poprosić o przekazanie go kierownictwu.
- Zgłoszenie anonimowe: Jeśli bardzo się boisz i nie chcesz pisać swojego imienia i nazwiska, Twój list może być anonimowy. Przeczytajmy go z taką samą uwagą.
- Kontakt z osobą odpowiedzialną: Naszą szefową (Kierownikiem Centrum), która dba o bezpieczeństwo wszystkich dzieci, jest pani Dobrochna Chodorowska.
o Uwaga: Gdyby sytuacja dotyczyła złego zachowania samej pani Dobrochny, zgłoszenie należy przekazać pani Marcie Smykowskiej.
- CO SIĘ STANIE, JEŚLI ZAWIADOMISZ PRZYCHODNIĘ O KRZYWDZENIU?
Jeśli zawiadomisz nas o krzywdzeniu, zrobimy wszystko, aby Ci pomóc.
Oto co krok po kroku zrobimy po otrzymaniu zgłoszenia:
- Wysłuchamy Cię z pełną dyskrecją: Rozmowa odbędzie się w bezpiecznym, ustronnym miejscu. Wszystko, co powiesz, zostanie zachowane w tajemnicy przed osobami postronnymi – nie będzie żadnych plotek.
- Natychmiast Cię odizolujemy od zagrożenia: Jeśli sprawcą miałby być pracownik przychodni, zostanie on od razu odsunięty od pracy z Tobą.
- Powołamy specjalistów do pomocy: W razie potrzeby poprosimy o pomoc psychologa lub pedagoga, który porozmawia z Tobą i podpowie, jak poradzić sobie ze smutkiem czy strachem.
- Stworzymy „Plan wsparcia”: Napiszemy specjalny dokument, w którym zaplanujemy, jak przychodnia może realnie pomóc poprawić Twoją sytuację życiową.
- Zawiadomimy odpowiednie służby, które mają moc prawną: Jeśli dzieje Ci się wielka krzywda, zawiadomimy instytucje, które potrafią skutecznie zatrzymać przemoc:
o Policję lub Prokuraturę (jeśli ktoś popełnia przestępstwo),
o Sąd Rodzinny (który może sprawdzić sytuację w Twoim domu),
o Ośrodek Pomocy Społecznej (np. gdy rodzina potrzebuje wsparcia finansowego, jedzenia lub ubrań).
Pamiętaj: Masz absolutne prawo czuć się bezpiecznie. Jesteś dla nas ważny i nigdy nie zostawimy Cię bez pomocy!